Cách kiểm tra email, mật khẩu bị lộ và xử lý ngay

Mỗi năm có hàng loạt website bị tấn công và rò rỉ dữ liệu người dùng. Nếu bạn từng đăng ký tài khoản ở một trang bị lộ, email và mật khẩu của bạn có thể đang nằm trong danh sách mà kẻ xấu dùng để thử đăng nhập Facebook, Gmail, ví điện tử. Kiểm tra chỉ mất vài phút.

Kiểm tra email trên Have I Been Pwned

1. Truy cập haveibeenpwned.com — dịch vụ uy tín, miễn phí, do chuyên gia bảo mật Troy Hunt vận hành.
2. Nhập địa chỉ email và bấm Check.
3. Kết quả liệt kê các vụ rò rỉ có email của bạn, thời điểm và loại dữ liệu bị lộ (mật khẩu, số điện thoại, ngày sinh…).

Trang này cũng có mục Passwords để kiểm tra một mật khẩu có nằm trong kho mật khẩu bị lộ hay không. Mật khẩu không được gửi nguyên văn: trình duyệt chỉ gửi một phần mã băm (hash), nên an toàn để dùng.

Google Password Checkup

Nếu bạn lưu mật khẩu trong Chrome hoặc điện thoại Android, Google tự đối chiếu với các vụ rò rỉ:

1. Mở passwords.google.com (Google Password Manager) và đăng nhập.
2. Chọn Checkup (Kiểm tra mật khẩu).
3. Xem ba nhóm cảnh báo: mật khẩu bị xâm phạm (compromised), mật khẩu dùng lại (reused) và mật khẩu yếu (weak).
4. Bấm vào từng mục → Change password để đi tới trang đổi mật khẩu của website đó.

Trong Chrome trên máy tính, bạn cũng có thể vào Settings → Autofill and passwords → Google Password Manager → Checkup.

Các công cụ khác

• Microsoft Edge: tính năng Password Monitor trong phần cài đặt mật khẩu của hồ sơ (gõ “password” vào ô tìm kiếm của edge://settings).
• iPhone: ứng dụng Passwords (Mật khẩu) → mục Security (Bảo mật) cảnh báo mật khẩu bị lộ, dùng lại.
• Trình quản lý mật khẩu như Bitwarden, 1Password cũng có báo cáo mật khẩu bị lộ.

Phát hiện bị lộ: làm gì ngay?

1. Đổi mật khẩu của tài khoản bị lộ, và mọi tài khoản khác đang dùng chung mật khẩu đó. Ưu tiên email chính, ngân hàng, ví điện tử, Facebook, Zalo.
2. Mỗi tài khoản một mật khẩu riêng, dài từ 12 ký tự. Dùng công cụ tạo mật khẩu và lưu vào trình quản lý mật khẩu thay vì ghi giấy.
3. Bật xác thực hai lớp (2FA) hoặc chuyển sang passkey nếu dịch vụ hỗ trợ. Xem hướng dẫn tại bài mật khẩu mạnh và 2FA.
4. Kiểm tra thiết bị đang đăng nhập: với Google vào myaccount.google.com → Security → Your devices; với Facebook xem bài bảo mật Facebook. Đăng xuất thiết bị lạ.
5. Kiểm tra email có bị tạo quy tắc chuyển tiếp thư hoặc bộ lọc lạ không — kẻ gian hay dùng cách này để đọc lén thư lâu dài.

Cảnh giác sau khi lộ dữ liệu

Khi số điện thoại, họ tên, ngày sinh bị lộ, bạn dễ trở thành mục tiêu của cuộc gọi giả danh ngân hàng, công an, nhà mạng. Không bao giờ đọc mã OTP cho người khác, không cài ứng dụng theo đường link lạ. Xem thêm cách nhận diện lừa đảo.