Giữ an toàn cho trẻ trên mạng: cài đặt cha mẹ cần biết

Trẻ em ngày nay dùng máy tính, điện thoại từ rất sớm để học và giải trí. Bên cạnh mặt tích cực là nội dung không phù hợp, người lạ làm quen, lừa đảo trong game và thói quen dùng máy quá lâu. Công cụ kiểm soát của cha mẹ không thay được việc trò chuyện với con, nhưng giúp bạn tạo một “hàng rào” an toàn ban đầu.

Máy tính Windows: Microsoft Family Safety

1. Tạo tài khoản Microsoft riêng cho con. Trên máy tính, vào Settings → Accounts → Family → Add someone và làm theo hướng dẫn.
2. Cho con đăng nhập Windows bằng tài khoản đó — không dùng chung tài khoản quản trị của bố mẹ.
3. Truy cập family.microsoft.com (hoặc ứng dụng Family Safety) bằng tài khoản của bạn để thiết lập:
   • Screen time: giới hạn số giờ dùng máy mỗi ngày, khung giờ được phép.
   • Content filters: chặn trang web người lớn, chỉ cho phép danh sách trang chọn sẵn. Bộ lọc web áp dụng trên trình duyệt Microsoft Edge, nên chặn các trình duyệt khác.
   • Apps and games: giới hạn độ tuổi ứng dụng, trò chơi.

Điện thoại Android: Google Family Link

1. Cài ứng dụng Google Family Link trên điện thoại của bố mẹ.
2. Tạo tài khoản Google cho con (trẻ dưới 13 tuổi bắt buộc được giám sát) hoặc thêm chế độ giám sát cho tài khoản sẵn có.
3. Đăng nhập tài khoản của con trên điện thoại/máy tính bảng Android và làm theo hướng dẫn liên kết.
4. Trong Family Link, thiết lập giới hạn thời gian sử dụng, giờ đi ngủ, duyệt ứng dụng tải từ Google Play, bật SafeSearch và xem vị trí thiết bị.

Với iPhone, iPad, dùng tính năng Screen Time (Thời gian sử dụng) và Family Sharing có sẵn trong phần Cài đặt.

YouTube và lọc nội dung trên toàn mạng

• Trẻ nhỏ nên dùng YouTube Kids; trẻ lớn hơn dùng tài khoản được giám sát. Chi tiết xem bài kiểm soát YouTube cho trẻ em.
• Lọc ở cấp modem: đổi DNS sang dịch vụ lọc gia đình như Cloudflare for Families (1.1.1.3 và 1.0.0.3) để chặn trang người lớn, trang độc hại cho mọi thiết bị trong nhà. Cách làm xem bài đổi DNS.
• Nhiều modem của Viettel, VNPT, FPT có tính năng hẹn giờ tắt Wi-Fi hoặc chặn thiết bị theo giờ trong ứng dụng nhà mạng.

Quy tắc nên thống nhất với con

• Không chia sẻ thông tin cá nhân: họ tên đầy đủ, trường lớp, địa chỉ nhà, số điện thoại, ảnh mặc đồng phục.
• Không kết bạn, nói chuyện riêng với người lạ trên Zalo, Messenger, TikTok, game. Người lạ tặng quà, nhờ giữ bí mật là dấu hiệu nguy hiểm.
• Không nhập mật khẩu, mã OTP của bố mẹ, không nạp tiền game qua link lạ (“nhận kim cương miễn phí”). Xem thêm nhận diện lừa đảo.
• Gặp điều gì khó chịu thì kể ngay với bố mẹ — và bố mẹ hứa sẽ không mắng, không tịch thu máy vì chuyện đó.

Giới hạn thời gian hợp lý

• Đặt máy tính ở phòng khách, nơi có người qua lại, thay vì trong phòng ngủ.
• Không dùng thiết bị trong bữa ăn và ít nhất 1 giờ trước khi ngủ.
• Cho con nghỉ mắt theo quy tắc 20-20-20 và ngồi đúng tư thế (xem sức khoẻ khi dùng máy tính).
• Bố mẹ làm gương: hạn chế dùng điện thoại khi ở bên con.