Công thức Excel tính thuế TNCN 2026 từ tiền lương
Lập bảng Excel tính thuế thu nhập cá nhân từ tiền lương 2026: biểu thuế 5 bậc trên sheet riêng, giảm trừ gia cảnh, công thức SUMPRODUCT dễ cập nhật.
Tính thuế thu nhập cá nhân (TNCN) hằng tháng bằng tay rất dễ nhầm bậc. Cách bền vững là đặt biểu thuế và mức giảm trừ trên một sheet riêng, bảng lương chỉ tham chiếu tới đó; khi luật thay đổi, bạn sửa vài ô tham số thay vì sửa hàng trăm công thức. Công thức chính chỉ một dòng với SUMPRODUCT.
1. Căn cứ pháp lý áp dụng năm 2026
- Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15, Quốc hội thông qua ngày 10/12/2025, có hiệu lực từ 01/07/2026. Theo điều khoản thi hành, các quy định về thu nhập từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú được áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026. Biểu thuế luỹ tiến từng phần nằm ở Điều 9, giảm trừ gia cảnh ở Điều 10.
- Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh: 15,5 triệu đồng/tháng cho bản thân người nộp thuế và 6,2 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc, áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.
Biểu thuế luỹ tiến cho thu nhập tính thuế theo tháng (cá nhân cư trú):
| Bậc | Thu nhập tính thuế/tháng | Thuế suất |
|---|---|---|
| 1 | Đến 10 triệu đồng | 5% |
| 2 | Trên 10 đến 30 triệu đồng | 10% |
| 3 | Trên 30 đến 60 triệu đồng | 20% |
| 4 | Trên 60 đến 100 triệu đồng | 30% |
| 5 | Trên 100 triệu đồng | 35% |
2. Sheet tham số “BieuThue”
Tạo sheet tên BieuThue và nhập:
| A: Bậc | B: Trên mức (đồng) | C: Đến mức | D: Thuế suất | E: Chênh lệch thuế suất | |
|---|---|---|---|---|---|
| 2 | 1 | 0 | 10.000.000 | 5% | =D2 |
| 3 | 2 | 10.000.000 | 30.000.000 | 10% | =D3-D2 |
| 4 | 3 | 30.000.000 | 60.000.000 | 20% | =D4-D3 |
| 5 | 4 | 60.000.000 | 100.000.000 | 30% | =D5-D4 |
| 6 | 5 | 100.000.000 | 35% | =D6-D5 |
Bên dưới, ở H2 nhập 15500000 (giảm trừ bản thân), H3 nhập 6200000 (mỗi người phụ thuộc). Đặt tên cho hai ô: chọn H2, gõ GT_BanThan vào ô Name Box (bên trái thanh công thức) rồi Enter; tương tự H3 là GT_NPT.
Cột E là “phần thuế suất tăng thêm” của mỗi bậc — mấu chốt để tính luỹ tiến chỉ bằng một công thức. Cột C chỉ để đọc cho dễ hiểu.
3. Bảng lương và công thức tính thuế
Sheet BangLuong, dữ liệu từ dòng 2:
| Cột | Nội dung | Công thức |
|---|---|---|
| A | Họ tên | — |
| B | Thu nhập chịu thuế trong tháng (đã loại các khoản được miễn) | Nhập hoặc lấy từ bảng lương |
| C | Bảo hiểm bắt buộc người lao động đóng | Nhập số thực đóng |
| D | Số người phụ thuộc đã đăng ký | Nhập |
| E | Giảm trừ gia cảnh | =GT_BanThan+D2*GT_NPT |
| F | Thu nhập tính thuế | =MAX(0,B2-C2-E2) |
| G | Thuế TNCN | Xem dưới |
Công thức thuế tại G2:
=ROUND(SUMPRODUCT((F2>BieuThue!$B$2:$B$6)*(F2-BieuThue!$B$2:$B$6)*BieuThue!$E$2:$E$6),0)Cách hiểu: với mỗi ngưỡng mà thu nhập vượt qua, phần vượt được tính thêm phần thuế suất tăng thêm của bậc đó. Cộng lại chính là thuế luỹ tiến từng phần. MAX(0,…) ở cột F đảm bảo người thu nhập thấp không bị thu nhập tính thuế âm.
=MAX(0;B2-C2-E2), =ROUND(SUMPRODUCT(...);0).4. Kiểm tra bằng ví dụ
| Trường hợp | Thu nhập tính thuế | Tính theo bậc | Thuế |
|---|---|---|---|
| Thu nhập 30 triệu, BH 3,15 triệu, không NPT | 30 − 3,15 − 15,5 = 11,35 triệu | 10tr × 5% + 1,35tr × 10% | 635.000 |
| Như trên, 1 người phụ thuộc | 11,35 − 6,2 = 5,15 triệu | 5,15tr × 5% | 257.500 |
| Thu nhập tính thuế 45 triệu | 45 triệu | 0,5tr + 20tr × 10% + 15tr × 20% | 5.500.000 |
Nhập thử các con số này vào bảng; nếu công thức cho đúng 635.000, 257.500 và 5.500.000 là bảng đã chuẩn.
5. Cách khác: tính theo bậc với VLOOKUP
Thêm cột F trên sheet BieuThue là “số trừ nhanh”: F2 = 0, F3 = =F2+B3*E3, kéo xuống đến F6 (ra 0; 0,5; 3,5; 9,5; 14,5 triệu). Khi đó:
=IF(F2=0,0,F2*VLOOKUP(F2,BieuThue!$B$2:$F$6,3,TRUE)-VLOOKUP(F2,BieuThue!$B$2:$F$6,5,TRUE))(F2 ở đây là ô thu nhập tính thuế của bảng lương.) Công thức này dễ đối chiếu với “cách tính rút gọn” trong tài liệu kế toán; còn SUMPRODUCT gọn hơn và không cần cột phụ. Xem thêm hàm VLOOKUP tìm gần đúng.
6. Mẹo để bảng lương bền vững
- Không gõ thẳng 15500000 hay 5% vào công thức — luôn tham chiếu sheet BieuThue.
- Khoá sheet tham số để tránh sửa nhầm: xem khoá ô, bảo vệ sheet.
- Bài này áp dụng cho cá nhân cư trú tính thuế theo biểu luỹ tiến. Các trường hợp như cá nhân không cư trú, hợp đồng ngắn hạn khấu trừ theo tỷ lệ cố định, hay quyết toán năm có quy định riêng.
- Trên Google Sheets, công thức SUMPRODUCT dùng nguyên vẹn; đặt tên ô qua Data → Named ranges.